جدیدترین نظرها

نمایش خشونت نه تنها موجب کاهش (3 هفته 1 روز پیش)

نمایش خشونت نه تنها موجب کاهش خشونت نمی شود بلکه خشونت ورزی را در ذهن مشاهده گر نهادینه می کند.

در پاسخ به مطلب (سخنی کوتاه درباره‌ی تاریخمندی احکام قرآن )
از این که افراد و دولت ها و (3 هفته 4 روز پیش)

از این که افراد و دولت ها و یا ملتها عمل خلاف اخلاق و عقلانیت انجام می دهند نمی توان به اخلاقی یا عقلانی بودن قطع ید یا اعدام رسید.این ها خلط مبحث هستند.

در پاسخ به مطلب (سخنی کوتاه درباره‌ی تاریخمندی احکام قرآن )
بافرض پذیرش حکم قطع ید سارق، (3 هفته 4 روز پیش)

بافرض پذیرش حکم قطع ید سارق، این حکم در حیطه ی قوانین داخلی یک کشور معنا دارد و نه در حیطه ی قوانین بین المللی که روابط کشورها را نظم و نسق می بخشد.

در پاسخ به مطلب (سخنی کوتاه درباره‌ی تاریخمندی احکام قرآن )
دزدی دولت ها و ستم بر ملت ها (3 هفته 4 روز پیش)

دزدی دولت ها و ستم بر ملت ها بیشتر یک بیماری سیستمی است.بیماری های سیستمی را نمی توان با مجازات های شخصی حل کرد.چنین منظری خلط مبحث است زیرا بیماری سیستمی را به اشخاص فرو می کاهد.کل از اجزا تشکیل شده است اما مجموعه ی اجزا به تنهایی یک کل را نمیسازند.سیستم اجتماعی و سیاسی صرفا مجموعه ای از افراد نیست که بتوان با حذف افراد یا اجزاء نامطلوب عمل سیستم را به وضعیت مطلوب بازگرداند.عوامل مختلفی در بیماری و بدکارکردی سیستم دخیلند که حذف چند نفر به عنوان مثلا دزد مشکل را حل نمیکند.این نگارنده با برخورد با متخلفان مخالفتی ندارد اما معتقدم ارتباط دادن ستم بر ملت ها و لزوم برخورد با دزدان و ستمکاران با آیات مربوط به سرقت و از این طریق درصدد موجه جلوه دادن قطع ید در زمانه ی حاضر ، دفاع و توجیه مطلوبی نیست و از مصادیق بد دفاع کردن است.

در پاسخ به مطلب (سخنی کوتاه درباره‌ی تاریخمندی احکام قرآن )
گمان نمی کنم حکم قطع ید سارق (3 هفته 4 روز پیش)

گمان نمی کنم حکم قطع ید سارق و سارقه درباره ی قدرت های استعماری صدق کند!شاید احساساتی شدن موجب چنین نتیجه گیری می شود!؟.چگونه می خواهیم این حکم یا امرالله را بر واقع تطبیق کنیم؟شاید احکام دیگری درباره ی مواجهه با استعمارگران در انبان فقه وجود داشته باشد که ما را از ربط دادن موضوع قطع ید سارق به موضوع استعمار بی نیاز سازد.

در پاسخ به مطلب (سخنی کوتاه درباره‌ی تاریخمندی احکام قرآن )
سخن نویسنده ی محترم منطقی و (3 هفته 4 روز پیش)

سخن نویسنده ی محترم منطقی و آرام شروع می شود اما گویا به یکبار عنان قلم از کف رها می شود و سیر منطقی نوشتار با احساسات بغض آلود جایگزین می شود.

در پاسخ به مطلب (سخنی کوتاه درباره‌ی تاریخمندی احکام قرآن )
یعنی هرکس از تاریخمندی احکام (3 هفته 4 روز پیش)

یعنی هرکس از تاریخمندی احکام سخن گفت می شود جزو سارقان و ....!!!؟با این نوع استدلال می خواهیم از کتاب الهی و دینش دفاع کنیم؟! گویا نویسنده به طور ضمنی (وشاید هم به صراحت) میفرمایند اگر کسی از منع قطع ید سارق دفاع کند ، خودش جزء سارقان است و اگر از تاریخمندی سنگسار زانیان سخن گفت ...و...!نتیجه ی این نحو سخن گفتن چه تصویری از دین و معتقدان به دین در ذهن مخالف باقی میگذارد وکدامین دل را می رباید؟!.

در پاسخ به مطلب (سخنی کوتاه درباره‌ی تاریخمندی احکام قرآن )
توجه به این نکته مهم است که (3 هفته 4 روز پیش)

توجه به این نکته مهم است که تاریخمند دانستن احکام به معنی غیرمعقول دانستن آنان نیست و این دو مقام باید از یکدیگر تفکیک شوند.

در پاسخ به مطلب (سخنی کوتاه درباره‌ی تاریخمندی احکام قرآن )
در تئوری تاریخمندی، احکام (4 هفته 5 ساعت پیش)

در تئوری تاریخمندی، احکام متاثر از زمان و زمینه ای در نظرگرفته می شوند که در آن تشریع می شوند(واقعیت های موجود و حاکم در جامعه ی عصر نزول).چون حکم بایستی متناسب با زمینه ای باشد که برای آن تشریع می شود و هدفی را که به خاطر آن تشریع شده برآورد ، لذا تغییر زمینه وزمانه ، می تواند موجب تغییر حکم شود.هرگاه حکم ، هدفی را که برای آن وضع شده برنیاورد باید آن حکم را با حکم جدید جایگزین نمود.
در دیدگاه مقابل ، احکام خاصیت فرازمانی-مکانی (غیرتاریخی) دارند و لذا زمانه و زمینه در شکل گیری حکم تاثیری ندارد یا اگر هم دارد در بقا یا رفع حکم موثر نیست و چون حکم فارغ از زمینه و زمانه تشریع شده است لذا برای همه ی زمان ها و مکان ها صادق بوده و باید اجرا شود.
در این میان چنانچه جامعه یا شرایط تغییر کرده و اجرای حکم را برنمی تابید باید آن را به تاخیر انداخت و تلاش کرد تا دوباره جامعه را به سمت شرایطی سوق داد که این احکام قابلیت اجرا داشته باشند.
در این دیدگاه به نظر میرسد احکام مطلوبیت ذاتی دارند و به عنوان امرالله (امر یا حکم الهی) و به شکل تعبدی باید مورد اطاعت و اجرا قرار گیرند.
به نظر میرسد در دیدگاه دوم میان احکام عبادی و اجتماعی دین تفکیکی صورت نمی پذیرد و همان شأن و جایگاهی که برای احکام حوزه ی عبادیات قائلند را به احکام اجتماعی دین نیز تسری می دهند.
در حالیکه به نظر میرسد بهتراست میان این دو بعد از احکام دینی تمایز نهاد.در حالیکه به نظر میرسد احکام عبادی در جهت تزکیه و تعالی فرد تشریع شده باشند ، هدف اصلی احکام اجتماعی را می توان رتق و فتق امور جامعه مومنان و رفع خصومت ها دانست.
در دیدگاه اول چنان چه یک حکم اجتماعی تناسب خود را با واقعیت از دست بدهد و دیگر گره گشا نباشد ، یا اینکه راه دیگری پدید آید که به شکل کم هزینه تری هدف مورد نظر را برآورده سازد ، حکم پیشین را می توان تعدیل نموده و یا تغییر داد.وگرنه ماهیت اصلی اش که رفع مشکلات جامعه ی مومنان است را از دست داده و چه بسا خود به یک مشکل بدل شود.
این موضوع همچنین حکایت از ماهیت متغیر جامعه ی بشری دارد و ارتباطی به تغییرپذیری و بی ثباتی ذات الهی ندارد.برقراری چنین ارتباطی چیزی جز خلط مبحث نیست.در حالیکه خداوند به عنوان منشا صدور احکام اجتماعی دین ،فراتر از زمان و مکان (تاریخ) قرار دارد ، اما توجه به این نکته لازم است که این احکام برای بشری وضع شده است که محصور در حصار زمان و مکان(تاریخ) است.نباید خصلت فراتاریخی منشا صدور حکم به خود حکم بسط داده شود.حکم از منشا فراتاریخی صادر می شود و در تاریخ نزول می یابد و لذا خصلت تاریخی پیدا می کند.
وضع احکام اجتماعی با در نظرگرفتن شرایط زمان-مکان و نیز شرایط حیات انسانی صورت می گیرد.شرایط حیات اجتماعی شکل ثابت و فراتاریخی ندارد تا احکام آن خصلت لایتغیر و فراتاریخی پیداکنند.
در نظربگیریم که مثلا اگر زمینه ی مردسالار جوامع بشری تغییر یافت و رابطه ی سلطه گر-سلطه پذیر در رابطه ی زن و مرد دگرگون شد ، تکلیف احکامی که بر مبنای جامعه ای مردسالار و بر اساس روابط مردسالارانه بین زوجین وضع شده اند چه می شود؟ در این وضعیت دو گروه دو راه در پیش خواهند گرفت .گروه اول به تغییر احکام متناسب با بستر جدید و نوع روابط جدید می اندیشد و گروه دوم سعی می کند تا جامعه را به سمتی سوق دهد که نظام مردسالار پیشین دوباره برسرکارآید تا احکام پیشین قابلیت اجرا پیداکنند.

در پاسخ به مطلب (تاریخمندی نگاهی تقلیل‌گرایانه به متن)
در موضوعی مثل برده داری (4 هفته 9 ساعت پیش)

در موضوعی مثل برده داری معتقدید که اسلام اگرچه به صراحت به لغو برده داری امرنکرده اما درصدد زمینه سازی برای حذف آن بوده است.چرا در موضوعات دیگر از جمله مساله زنان به حذف تدریجی خشونت علیه زنان و یا اعطای برابری حقوقی به آنان معتقد نمی شوید؟تا چندی پیش بخش احکام برده داری موجود در کتب فقه و حدیث در مدارس و حوزه های دینی تدریس می شد.اما امروز می گویند که اسلام درصدد حذف برده داری بوده است اما واقعیت این اجازه را نمیداده است.یعنی در حیطه تشخیص امرالله معتقدند که شارع در صدد حذف برده داری بوده و آن را مطلوب نمی دانسته و لذا امر الهی بر لغو برده داری تاکید دارد اما در حیطه تطبیق امرالله چون واقعیت زندگی و جوامع اجازه نمی داده لذا حکم لغو برده داری به تاخیر افتاده تا موقعی که شرایط فراهم شد و امرالهی شرایط تحقق یافت و با واقعیت تطبیق یافت( البته مشیت الهی این بود که این امر توسط غیرمسلمانان تحقق یابد).چرا در مساله زنان و امثال آن(احکامی که مورد اعتراض روشنفکران یا سکولارهاست) قائل به این حذف تدریجی تبعیض ها و خشونت ها نیستید و در مقابل آن مقاومت می کنید؟چرا به این نتیجه نمی رسید که خداوند می خواست به تدریج شرایط تبعیض آمیز درباب زنان را حذف کند و مثلا جنبش های زنان برای احقاق حقوقشان را تلاشی برای تطبیق امرالله در نظر نمی گیرید؟این منطق دوگانه چه دلیلی دارد؟چرا بااینکه حکم صریحی(نص) مبنی بر لغو برده داری از جانب شارع وجود ندارد معتقدید که خواست الهی لغو برده داری بوده است و این امر را دال بر بی ثباتی خداوند نمی دانید و چرا با وجود نبود نصی بر لغو برده داری در کتاب و سنت این موضوع را پذیرفته و حتی توجیه دینی میکنید و بخشی از تاریخ و فقه را که حول این مساله پدید آمده نادیده می گیرید اما در برابر تغییر در جنبه ها و احکام دیگر مقاومت کرده و سخن از عقل باختگی در برابر مدرنیته و مخدوش شدن توحید و حذف خدا و...به میان می آورید!؟هنگامی که در برابر واقعیت لغو برده داری سرخم کرده و آن را توجیه می کنید که دین تان خدشه ای بر ندارد چرا تلاش دیگران برای تغییر احکامی که مانند برده داری خواهان لغو و تغییر آن ها هستند با مقاومت شما مواجه می شود و از ظالم و ناعادل بودن خداوند عصر نزول در اندیشه روشنفکران و بی ثباتی و رنگ عوض کردن و مانند آن سخن میرانید؟

در پاسخ به مطلب (تاریخمندی نگاهی تقلیل‌گرایانه به متن)
شناخت ویژگی های روحی و روانی (4 هفته 9 ساعت پیش)

شناخت ویژگی های روحی و روانی زن و مرد از منظر علم و عقل مدرن مد نظر بوده یا از منظر علم و عقل سنتی؟این نتیجه گیری که خشونت علیه زنان ریشه در فیزیولوژی مردانه دارد محصول عقلانیت و علم مدرن است یا سنتی؟

در پاسخ به مطلب (تاریخمندی نگاهی تقلیل‌گرایانه به متن)
بسیاری از واقعیات امروز نتیجه (4 هفته 10 ساعت پیش)

بسیاری از واقعیات امروز نتیجه ی آرمان ها و رویاپردازی های دیروز است.برای انسان قرن اول و دوم هجری برافتادن سیستم برده داری یک خیالپردازی بیش نیست اما امروز امری پذیرفته شده است.چه بسا بسیاری از آن چه امروز خیال و رویاپردازی در فضای مجازی می دانید با تلاش فعالان و روشنفکران به واقعیت های فردا تبدیل شوند.صدسال قبل سخنی از حق رای زنان نبود حتی درهمان کشورهای سکولار ، اما امروز زنان نیز صاحب رای به حساب می آیند.تغییرات امروز نتیجه تلاش هزاران انسان است که در طول تاریخ حتی از جانشان نیز گذشته اند.اندیشه ی سنتی بجای یافتن راه هایی برای برون رفت از وضعیت هایی که به خشونت علیه دیگری می انجامد به دنبال یافتن توجیهاتی برای احکامی است که دیگر امکان اجرای آن ها در جوامع امروز وجود ندارد یا لا اقل اجرای آنها مطلوب نیست و از سوی جامعه با مقاومت مواجه می شود.فکر سنتی بجای این که به دنبال ساختن جامعه ای باشد که در آن با حذف علل پدیدآورنده ی دزدی ،بروز این پدیده را به حداقل برساند به دنبال ایجاد جامعه ای است که در آن بتوان دست دزد را قطع نمود.

در پاسخ به مطلب (تاریخمندی نگاهی تقلیل‌گرایانه به متن)
از کجا به ارتباط تاریخمندی (4 هفته 10 ساعت پیش)

از کجا به ارتباط تاریخمندی متن با اباحیگری پی بردید؟برخورد فردی و شخصی با متن یعنی چه؟...گویا قلم به سرعت برکاغذ می غلطد و فرصت بازاندیشی به آن چه می نگارد فراهم نمی آید.

در پاسخ به مطلب (تاریخمندی نگاهی تقلیل‌گرایانه به متن)
از نویسنده محترم باید پرسید (4 هفته 11 ساعت پیش)

از نویسنده محترم باید پرسید که آیا برده داری عادلانه است ؟آیا مطلوب است؟چرا خداوند آن را در آخرین پیام و آخرین دینش به کلی ملغی نمی سازد؟آیا در نظر گرفتن شرایط جامعه و جوامع هزارسال قبل و عدم الغای برده داری به معنی ظالم بودن خداوند یا بی ثباتی و متلون بودن اوست؟طنز روزگار این است که برده داری توسط مسلمانان لغو نگردید و بلکه توسط همان سکولاران و غربیان برانداخته شد و از آن جالب تر اینکه امروز عده ای به نام اسلام مدافع برده داریند و درصدد احیای آن برآمده اند ، درست با همان استدلال عدم تغیر رای الهی.از آن جا که در آخرین دین الهی و در آخرین پیام الهی برده داری لغو نگردیده است لذا آنان هم چون شرایط فراهم آمده است به دنبال احیای حکم الهی برده داری اند .

در پاسخ به مطلب (تاریخمندی نگاهی تقلیل‌گرایانه به متن)
تغییر احکام ، با تغییر شرایط (4 هفته 11 ساعت پیش)

تغییر احکام ، با تغییر شرایط رخ میدهد و ربطی به تغیرپذیری یا ثبات خداوند ندارد همانطور که نسخ احکام را کسی به معنای بی ثباتی خداوند نمی داند.

در پاسخ به مطلب (تاریخمندی نگاهی تقلیل‌گرایانه به متن)